Richard Wagners Lohengrin vanuit Bayreuth, te zien op Arte-tv

Lohengrin, de Zwaanridder.

De Zwaanridder
Allerlei grootheden hebben de laatste anderhalve eeuw uitspraken gedaan over Richard Wagner (1813-1883) en diens muziek, en dat waren niet alleen critici, musici en theatermensen. De Amerikaanse journalist van rand en stand die uitstekend kon absorberen, Mark Twain (1835-1910), bereisde delen van ons continent en liet de andere cultuur dan de zijne goed op zich inwerken. Hij nam kennis van het meesterschap van Wagner en was vervolgens van mening dat Wagners muziek beter was dan ze klonk. Kort en krachtig, en voor sommigen iets om eens goed over na te denken.
Op zondag 14 augustus, tussen 17:15 uur en 21:50 uur, presenteert de Frans-Duitse cultuurzender Arte-tv een uitvoering van het muziekdrama Lohengrin van de meester van Bayreuth. Deze versie, in de regie van Hans Neuenfels, wordt vanuit het Festspielhaus op de groene heuvel te Bayreuth de ether ingestuurd. Het huiskamerbeeldscherm van een grote schare Wagner-liefhebbers zal die late middag en een groot deel van de avond dan ook worden gevuld met beelden van de Zwaanridder en diens avonturen. Het zal zonder twijfel worden ondersteund door geluiden die aan de beelden zijn gekoppeld.

De uitvoerenden
Andris Nelsons dirigeert koor en orkest van de Bayreuther Festspiele. De tenor Klaus Florian Vogt zingt de rol van Lohengrin; Annette Dasch, sopraan, vult het personage van Elsa von Brabant in. Verder komen we de bas Georg Zeppenfeld tegen, evenals de bariton Tómas Tómasson. De mezzosopraan Petra Lang is eveneens van de partij, en dat geldt ook voor de bas Samuel Youn en de tenor Stefan Halbach, en dan mogen we de tenor Willem Van der Heijden niet vergeten; hetzelfde geldt voor Rainer Zaun (bas) en Christian Tscheleblew, eveneens bas.
Deze productie was op zaterdag 13 augustus reeds te horen via de regionale Duitse radiozenders die ressorteren onder ARD/ Das Erste.

Richard Wagners opera Lohengrin (1850) via BBC Radio 3

Theaterzettel voor de eerste uitvoering van Wagners Lohengrin

Zoals dat bijna elke zaterdagavond het geval is, wordt ook op 9 oktober door de Britse zender BBC Radio 3 — deze keer vanaf 19:00 uur onze tijd — in het programma Opera on 3 een muziekdrama uitgezonden. Hierbij gaat het om een uitvoering van Lohengrin uit 1850 van Richard Wagner (1813-1883).
Op 3 augustus 1845 heeft de componist de laatste hand gelegd aan het ontwerp van de tekst voor deze opera; het uiteindelijke tekstboek was in de herfst van dat jaar gereed.
Tussen mei 1846 en 29 augustus 1847 heeft Wagner aan de muziek gewerkt die hij vervolgens in partituurvorm heeft overgebracht, hetgeen bijna vier maanden heeft gevergd: van 1 januari tot en met 28 april van het jaar 1848. In 1850 is de eerste uitvoering van Lohengrin gerealiseerd; op 28 augustus 1850 in het Hoftheater van Weimar, op de geboortedag (in 1749) van Johann Wolfgang von Goethe, die op 22 maart 1832 te Weimar was gestorven.
Meer informatie over dit muziekdrama is te vinden in een eerder op deze site gepubliceerd artikel, op 1 juli 2008.
__________
Zie voor meer over Wagner onze bijdrage van heden over het programma Prisma Musik, met daarin aandacht voor Wagners Götterdämmerung. Over een deel van de puur instrumentale muziek van deze componist is, eveneens in een artikel van heden, meer te vinden op de aan ons gelieerde website Muziek en mensen.